De Stenden hogeschool in Emmen is de Anfieterpries toegekend, een onderscheidingvoor het vooruithelpen van de Drentse streektaal. De onderwijsinstelling krijgt de prijs voor de manier waarop toekomstige leerkrachten worden voorbereid op het gebruik van de Drentse taal in het onderwijs.
Dat is zondag bekendgemaakt in het Radio-programma Podium 30 van RTV Drenthe. Tegelijkertijd werd ook de Zoorholtpries uitgereikt. De vermaning voor het niet serieus nemen van het Drents gaat naar de gemeente Hoogeveen voor de promotiecampagne ‘Hoogeveen met een hoofdletter H’, omdat de letter ‘h’ in de Drentse spreektaal niet bestaat.
Beide prijzen worden jaarlijks uitgereikt door het Nei Drèents Geneutschap.
Najiba Abdellaoui heeft vrijdagavond het NK Poetry Slam 2008 gewonnen. In de finale in Tivoli Utrecht moest ze het opnemen tegen Gijs ter Haar (Apeldoorn, 1963). Volgens jurylid Piet Gerbrandy beschikt Abdellaoui (Zutphen, 1981) over ‘een virtuoze taalbehandeling'. De winnaar mag Nederland vertegenwoordigen tijdens het World Slampionship in Parijs. Aan het nationale kampioenschap deden tien podiumdichters mee, onder wie Jan Ketelaar uit Drachten. De organisatie was in handen van Het Poëziecircus.
Tsead Bruinja is doorgedrongen tot de shortlist voor de verkiezing van een nieuwe Dichter des Vaderlands (DiDeVa). Dat meldt NRC/Handelsblad. Bruinja, Fries van geboorte en jarenlang woonachtig in Groningen, moet met Erik Menkveld, Ramsey Nasr, Hagar Peeters en Joke van Leeuwen uitmaken wie met ingang van 2009 Driek van Wissen mag opvolgen.
De bekendmaking van de shortlist is onverwachts een halve maand vervroegd nadat donderdag dichter Erik Jan Harmens via zijn weblog de vijf namen als eerste naar buiten bracht. Opvallend is dat Ilja Leonard Pfeijffer en Marjoleine de Vos, twee medewerkers van mede-organisator NRC, niet zijn doorgestroomd. De nieuwe DiDeVa wordt 28 januari na stemming door het publiek bekendgemaakt.
De band Tangarine & Friends geeft 15 december in het ICO in Assen een concert met folk, country, blues bij films uit het Drents Audio Visueel Archief (DAVA). De montage wordt verzorgd door videokunstenaar Jelien. Zij toon animaties met Drentse dorpsfilms, beelden van het Drentse landschap en andere oude filmfragmenten. Van Tangarine verscheen onlangs de goed ontvangen cd Fields of poetry. Aanvang van het concert aan de Zuidhaege 2 in Assen is 20.30 uur. Entree is € 7,50.
Kort geleden kwam het bericht dat bookazine Dif het na vijf nummers voor gezien houdt. In het redactioneel werd het ambitieuze en pretentieuze blad als volgt ten grave gedragen: ‘Vijf jaar lang werkten de beste journalisten, fotografen, illustratoren, schrijvers, vormgevers en eindredacteuren mee aan dit bijzondere project. Ons taalgebied is te klein voor zo'n different product.’
De tranen waren nog niet gedroogd of de postbode bezorgde al weer een ander bookazine: de tweede editie van Duf. Opnieuw dik en fraai, opnieuw ambitieus en pretentieus. Waar Dif met nadruk mikte op de hoger-opgeleide-lezer-die-naast-de-NRC-en-de-wekelijkse-Elsevier-tijd-over-heeft-voor-nog-langere-en-vooral-diepgravende-artikelen mikt Duf op de middelbare scholier.
Dat laatste is pas echt gedurfd. Want over het algemeen wordt aangenomen dat jongeren tussen de twaalf en achttien alles doen wat God verboden heeft of niet begrijpt, behalve lezen. Nu moet wel gezegd dat de redactie van Duf zwaar inzet op plaatjes en vormgeving. Zo zwaar zelfs dat het blad al jonglerend met typografie, kleurtjes en kolombreedtes eerst aan de kijker appelleert en pas daarna aan de lezer.
Duf bevat veel seks, alles in de geest van ontdek je plekje, met artikelen als De eerste keer en Propedeuse penispsychologie(alleen voor meisjes). Maar Duf is ook graag een zelfhulpboek: Het nut van nietsdoen, Zo word je zéker depri en Duf’s dumpcursus voor dummies. En Duf heeft oog voor relaties en leed Tussen pa en ma (over de echtscheiding), Leven in onzekerheid (over asielzoekers) en ‘Ga ik nu dood?’ (over kanker op je vijftiende).
Interessant is hoe het blad met kunsten omspringt. ‘Al in het stenen tijdperk spoten stoere pubers geile graffiti”, begint een artikel over pubers in de kunstgeschiedenis. Een stukje verderop wordt met behulp van veel bloederige illustraties een link gelegd tussen kunst en games. “Gevaarlijk, het moest verboden worden, roepen veel politici. Maarruh… is gruwelen niet van alle tijden?”
En dan zijn er nog de onvermijdelijke lulligheden die het puberleven zo leuk maken. Zoals de strip Kaasheld en Poephoofd van Lamelos, de Voetballulluh Bluf cursus in 7 bluflessen (waarin Arjen Robben als meesterschwalber wordt neergezet) en vooral de rubriek ‘Duffe zooi’ met meligheid zo melig dat het geen enkele zin heeft om er op deze plaats een voorbeeld van te geven.
Ruim driehonderd bladzijden duurt Duf. En er komt geen BN’er in voor. Maar dan heb je ook wat: de Zone 5300, Pauze, Expreszo, Viva, Yes, Revu en hoe ze ook mogen heten in één band bij elkaar. Een winterboek moderne stijl voor de opgroeiende jeugd. Ook voor een different product als Duf is ons taalgebied land waarschijnlijk veel te klein, er moet ongetwijfeld geld bij. Maar laat dat nooit reden zijn om met zoiets moois op te houden.
Cultuurgedeputeerde Rein Munniksma neemt 12 december in Assen de 125ste editie in ontvangst van de Nieuwe Drentse Volksalmanak, het historisch en archeologisch jaarboek van Drenthe. De jubileumuitgave bevat artikelen over onder meer de reis van archeoloog Holwerda in 1904 door Noord-Nederland maakte, de vordering van Drentse kerkklokken tijdens de Tweede Wereldoorlog en de vroegste fotografie in Drenthe.
De Nieuwe Drentsche Volksalmanak werd in 1883 in het leven geroepen vanuit het toenmalig Provinciaal Museum, als opvolger van de Drentsche Volksalmanak die tussen 1837 en 1851 verscheen. Tegenwoordig wordt de almanak gemaakt onder redactionale verantwoordelijkheid van het Drents Archief, Drents Museum en erfgoedorganisatie Drents Plateau.
Annette Timmer (foto’s Hilbrand Dijkhuizen) is het gezicht van RTV Drenthe en spin in het web van cultureel Drenthe. Ze organiseert, bestuurt, adviseert én presenteert. Zoals donderdag 11 december de Patienten Verwendag in het Martini Ziekenhuis in Groningen met onder anderen koningin Beatrix, Bart FM Droog, Jean Pierre Rawie, Driek van Wissen en Sieger M.G. En vrijdag 12 december een nieuwe aflevering van De Literaire Hemel in Amen.
Arnhem
"Ik ben opgegroeid in Arnhem, als middelste van drie meisjes in een ’klassieke omgeving’. Als kind deed ik aan ballet en tot en met einde van de middelbare school heb ik piano gespeeld. Klassieke muziek was thuis zeer aanwezig. Onder het eten stond Radio 4 aan. Ik hield wel van popmuziek, ben ook in de weer geweest met cassettebandjes, maar ik heb de klassieke muziek nooit verlaten. Vooral Bach. Dat verveelt nooit, of ik nu vrolijk ben, of verdrietig. Mijn moeder speelde orgel, dat heeft daar een belangrijke rol bij gespeeld. Ze zat in het onderwijs. Mijn vader, hij is inmiddels overleden, was belastingadviseur."
Blindenbibliotheek
"Als kind las ik alles wat ik te pakken kon krijgen. Eerst de kast met de meisjesboeken, De Olijke Tweeling. Daarna de kast met de jongensboeken en de complete Bouquetreeks. Later Couperus en de Naturalisten. Ik ben in Utrecht Nederlands gaan studeren met het idee later voor de klas te gaan staan. Tijdens mijn studie sprak ik boeken in voor de Blindenbibliotheek en ben ik gaan presenteren bij de ziekenomroep. Het ging mij niet om de journalistiek, het ging om het presenteren, om het programma’s maken. Mijn ervaring daarmee deed ik op bij Minjon, de kweekvijver van de Avro."
Radio
"Ik stond voor de klas in Soest toen ik een kans kreeg bij de Avro omroepster voor de radio te worden. Dat bestaat nu niet meer, programma’s aankondigen, maar zo ben ik er ingerold. In 1988 heb ik bij Radio Drenthe gesolliciteerd, dat begon toen net. Ik was nog nooit in Drenthe geweest. Na afloop van het gesprek werd ik meteen aangenomen. In het begin was het pionieren. Er was niets, er kwamen steeds meer radio-uren bij, je kon alles doen: kleinkunst, economie, nachtuitzendingen, live-concerten van het Noord Nederlands Orkest. Na 1995 kwam de televisie erbij. Ik heb de groei meegemaakt en de krimp. Nu is alles meer in hokjes en er is nauwelijks geld."
Jasjes
"Ik ben altijd al gek geweest van kleding; als kind was ik van de Barbies. Ik herinner mij dat mijn ouders zoveel jaar getrouwd waren en ik te klein was om het feest mee te maken – de volgende dag wilde ik van mijn moeder weten wat iedereen aan had. Ik zoek met plezier kleren uit. Ik vind het leuk om kleren te kopen. Vooral jasjes. Nee, ik vertel niet hoeveel ik er bezit. Ik hou ervan om mij voor gelegenheden passend te kleden. Ik durf van mezelf te zeggen dat ik over smaak beschik. Ik weet wat me staat, ik weet wat bij elkaar past. Als ik ooit brodeloos word, wil ik als kledingcoach aan de slag."
Koninklijk Huis
"Vooral prinses Diana vond ik als fenomeen geweldig interessant. Hoe die vrouw als modepop haar intrede deed in het Britse koningshuis, wat er daarna gebeurde en het spel met de media. Fascinerend. Ik keur niet alles goed, maar ik vind dat het Koninklijk Huis in Nederland prima functioneert. Het verbindt, het hoeft wat mij betreft niet vervangen te worden door een president. Mijn interesse heeft voor een deel met mode en decor te maken; ik mag tijdens Koninginnedag graag zien wat die prinsessen dragen. Maar het is ook vakmatig. Als we prins Willem- Alexander kunnen interviewen, dan wil ík dat doen. Als koningin Beatrix het Shakespeare-theater in Diever bezoekt, dan wil ik daar bíj zijn. Volgende week mag ik voor de patiënten verslag doen van het bezoek van Beatrix aan het Martiniziekenhuis, dat is een leuke klus.”
Onzekerheid
"Tijdens mijn sollicitatiegesprek heb ik gewaarschuwd dat ik een perfectionist ben. Het is een kwestie van onzekerheid: als ik mij goed heb voorbereid, ben ik niet zenuwachtig tijdens de uitzending. Het heeft ook met beleefdheid maken. Als ik voor De Literaire Hemel een schrijver interview, kan ik niet volstaan met het lezen van de achterflap. Als ik de Dodenherdenking in Kamp Westerbork presenteer, kan ik niet terugvallen op een autocue. Goede voorbereiding is essentieel. Het is ook voor mezelf. Als ik het tijdens een uitzending een beetje laat lopen, zal niemand na afloop daarover bellen. Maar ík hou er geen goed gevoel aan over."
Prins Bernhard Cultuurfonds
"Toen ik twintig jaar geleden naar Drenthe kwam, kende ik niemand en wist ik niet of een dorp in Groningen of Drenthe lag. Door mijn werk bij RTV Drenthe heb ik mijn weg gevonden. Op een gegeven moment word je dan voor dingen gevraagd. Dus presenteer ik soms een modeshow, heb ik acht jaar geleden met een aantal mensen stichting De Literaire Hemel opgericht, zit ik in het bestuur van de Pieter Roelf Jeugdconcerten en geef ik tegenwoordig advies aan de stichting Muziek Klassiek Drenthe. Bij het Prins Bernhard Cultuurfonds ben ik vicevoorzitter. Op een gegeven moment had ik de makers van een theaterstuk in mijn radioprogramma, terwijl kort daarvoor op aandrang van Relus ter Beek hun subsidieaanvraag door het fonds was afgewezen. Ik onthou me dan van stemming, maar het is soms lastig. Ik ben ook betrokken bij Zomerzinnen. Tijdens de eerste editie in Wezup in 2006 werd de Culturele Prijs van Drenthe uitgereikt en schitterde RTV Drenthe door afwezigheid. Toen voorzitter Bert Naarding daar iets van zei heb ik mee geapplaudisseerd."
Zwitserland
"Zwitserland is mijn vakantieland. Het meest cultuurloze land van Europa? Welnee, moet je naar Bazel of Bern gaan. Maar ik ga niet voor de cultuur, ik ga naar Zwitserland voor de bergen. Het is iets vanuit mijn familie. Mijn grootouders hadden er een caravan staan, mijn vader woonde er als kind kort na de Tweede Wereldoorlog. Ons gezin heeft er een huisje. Toen ik puber was, gingen we naar Spanje: geweldig, helemaal niks doen, alleen maar liggen aan het strand. Inmiddels vind ik het juist prettig om naar Zwitserland te gaan. Goed te bereizen. Lekker skiën, wandelen en lezen. Heerlijk."
Schrijver/journalist Joost Niemöller en de dichters Jean Pierre Rawie en Hanz Mirck zijn 12 december te gast tijdens een nieuwe aflevering van De literaire Hemel in Amen. Niemöller is uitgenodigd op basis van zijn nieuwe roman Delta blues, over een midlifecrisis en ‘het chagrijn Nederland anno nu’.
Rawie, onlangs onderscheiden met Charlotte Köhler Prijs voor zijn oeuvre, haalt in Amen herinneringen op aan Jean-Paul Franssens. Over deze uit Groningen afkomstige schrijver en schilder verscheen deze zomer het boekje Voetstampwijnen zijn tandknarswijnen waarin A.F.Th. van der Heijden Franssens nagedachtenis levend probeert te houden.
Hanz Mirck, vorig jaar onderscheiden met met de J.C. Bloemprijs, deed vorige maand zijn derde bundel het licht zien, Archiefvernietiging. Deze zomer leverde boekverkoper, vertaler, muzikant en tevens stadsdichter van Zutphen een bijdrage aan de de bloemlezing Uit het Noorden waait de muze aan.
De presentatie is in handen van Albert Haar en Annette Timmer. De muziek komt van Dick Edzes (viool) en Peter Linker (gitaar). Aanvang is 20.30 uur in Café De Amer in Amen. Toegang: € 9,50.
Jan Ketelaar (Hoogezand, 1959) is vooral bekend als beeldend kunstenaar. Maar vrijdag doet de in Drachten woonachtige ‘potzenmaker’ mee aan het nationale kampioenschap Poetry Slam in Utrecht, een voordrachtwedstrijd voor podiumdichters met een vakjury en een applausmeter.
Al zenuwachtig?
“Ik sta op met zweet in mijn handen en ik ga naar bed met zweet in mijn handen. Ik ben nu druk bezig tekst uit mijn hoofd te leren. Dat gaat goed. Maar het is nog niet vlekkeloos. Het nationale kampioenschap bestaat uit drie ronden, twee van drie minuten en een van acht minuten. Er zijn tien deelnemers. Na de eerste ronde volgt er commentaar van een vakjury en gaat de helft van de deelnemers door.”
Hoe belandt een beeldend kunstenaar bij een poetry slam?
“In Trouw stond een advertentie voor een slam in Amsterdam. Er werden dichters gezocht met podiumangst zonder rijmdwang. Dus ik zeg tegen mijn vrouw: ‘Zal ik eens?’ Het pakte goed uit. Tijdens mijn optreden was het doodstil, je kon de ventilator horen zwiepen. Het leverde een wildcard op voor de Amsterdamse finale. Die heb ik gewonnen. Met mijn optreden maakte ik Simon Vinkenoog nog aan het huilen. Hij zat in de jury.”
Hoe krijg je zoiets voor elkaar?
“Wat moet ik zeggen? Mijn gedichten zijn een beetje praterig, en soms venijnig. Ik heb een rustige voordracht, zonder veel stemverheffingen en wilde gebaren. Het klinkt negatief, en zo bedoel ik het niet, maar sommige slammers lijken gorilla’s. Die slaan zich op de borst en springen in het rond. Het is een merkwaardig wereldje. Vooral op internet gaat het er fel aan toe. Ik ben een outsider. In de beeldende kunst ben ik ook een outsider.”
Schrijf je al lang gedichten?
“Niet zozeer gedichten. Ik schrijf al 35 jaar, maar daar ben ik nooit mee voor de dag gekomen. Ik heb twee boeken op de plank liggen. Het schrijven verandert: door de tijd leer je beter zeggen wat je denkt. Als ik aan het lassen ben, schiet mij wel eens iets te binnen, dat schrijf ik dan op, en dan ga ik weer lassen. Ik was nooit zo met poëzie bezig. Ik ben ook niet zo’n lezer. Ik heb twee boeken waar ik veel in lees: de Bijbel en een bloemlezing met de titel Door mij spreken verboden stemmen.”
Hoe verhoudt het zich tot je beeldende werk?
“Ik zie mijn gedichten ook als potzen, als serieuze grappen. Het is een goede poot van mijn bedrijf. Het de beelden gaat ook goed, alsof mijn vette jaren zijn aangebroken. Ik heb het er heel druk mee. Vorige week heb ik voorgedragen bij de opening van een tentoonstelling. En nu willen mensen die gedichten op papier hebben. Maar er is nog geen bundel. Die komt pas in 2010. Of misschien eerder, als het in Utrecht goed gaat.”
Als vervolg op de eerste editie, vorig jaar, wordt 12 december wederom in De Tamboer in Hoogeveen het Drents Songfestival gehouden. De organisator van dizze neie aovond van het Drèentse lied, stichting Drentse Muziek Maatschappij, belooft ‘een verfrissend nieuw geluid in de streektaalmuziek van Drenthe’. Op het programma staan twaalf liederen, van pop tot jazz, van ballad tot rock en van ska tot rap.
Egbert Meyers geeft een mini-concert. Na afloop van zijn optreden zullen de taolschultes van de twaalf Drentse gemeenten als voorzitter van hun gemeentelijke jury bekend maken welk liedje hen het meeste heeft aangesproken. Het programma wordt gepresenteerd door Margriet Benak. Aanvang is 20.15 uur. Kaarten kosten €15.
Betrokken muzikanten zijn Michel Wijninga, Ineke de Jong, Luc Oostra, Jan Kuipers,Martijje Lubbers, Marjolein Scherphuis, Rob Elfrink, Marco Kerver, Willem de Vries, Anne Doornbos, Gerard Nijenhuis, Chris de Jonge, Delia Bremer, Arnout en Sander Brinks, Antoine Stock, Theo Bruinsma, Ivar Reuvers, Marike Schepers en Leem.
